TP HCM sẽ phát triển mô hình
chùm đô thị trong đó phát triển đô thị sinh thái về phía Tây Bắc TP. HCM
Song song với 13 quận nội thành và 3 huyện , TP HCM
định hướng sẽ xây dựng 4 thành phố có chức năng riêng biệt làm thành phố vệ
tinh ở phía Đông, Tây, Nam, Bắc và phát
triển theo mô hình Thành Phố trong Thành Phố.
Theo UBND TP HCM, phân tích về mức độ đô thị hóa thì
TP HCM được phân làm 3 khu như sau: khu đã đô thị hóa, khu đang đô thị hóa và
khu nông thôn trong đô thị. Và bộ máy quản lý đô thị cũng được chia làm 2 cấp, chính
quyền hoàn chỉnh là cấp TP HCM và cấp thành phố vệ tinh trực thuộc TP HCM.
 |
| Quy hoạch các TP vệ tinh TP HCM |
Địa bàn đã đô thị hóa gồm 13 quận nội thành cũ (các
quận 1, 3, 4, 5, 6, 8, 10, 11, Bình Thạnh, Phú Nhuận, Gò Vấp, Tân Bình, Tân
Phú) với đặc điểm phát triển tự phát, không được quy hoạch (trừ một phần nhỏ quận
1, 3 và 5) sẽ được chỉnh trang, điều tiết lại hạ tầng kỹ thuật,và hạ tầng xã hội
để phát triển theo hướng đô thị văn minh hiện đại.
Ở các địa bàn này chưa tập trung chỉnh trang đô
thị trong quá trình quá độ quy hoạch phát triển đô thị . Chính quyền đô thị cấp
TP HCM trực tiếp chỉ đạo thực hiện quy hoạch trên toàn bộ khu vực này. Đến khi
hoàn thành quy hoạch định hướng (10-15 năm) sẽ tổ chức lại các đơn vị quản lý hành
chính theo mô hình chính quyền đô thị.
Còn với các vùng đang đô thị hóa như ( các quận 2,
7, 9, 12, Thủ Đức, Bình Tân và 2 huyện Hóc Môn và Nhà Bè), dự kiến phát triển
thành 4 khu đô thị (hoặc gọi là thành phố) gồm Đông, Tây, Nam, Bắc. Mỗi thành
Phố là một cấp chính quyền đô thị, thuộc chính quyền TP HCM.
Trong đó, khu đô thị Đông (thành phố Đông) gồm các
quận 2, 9 và Thủ Đức (diện tích 211 km) với trung tâm là khu đô thị mới Thủ
Thiêm và giáp với tỉnh Đồng Nai, Bình Dương (đường vành đai 2), phát triển dọc
2 bờ sông Đồng Nai và Sài Gòn. Đô thị phía đông này sẽ có chức năng chính là
phát triển các ngành dịch vụ cao cấp và công nghiệp kỹ thuật cao. Khu đô thị
này có quy mô gấp 1,5 lần so với khu đô thị cũ (13 quận nội thành).
Khu đô thị Nam (thành phố Nam) gồm toàn bộ quận 7,
huyện Nhà Bè và điều chỉnh một phần quận 8 (phần phía Nam kênh Tẻ) và huyện
Bình Chánh với diện tích 194 km2. Khu vực này sẽ phát triển dọc bên sông Nhà Bè
và Xoài Rạp. trong đó khu đô thị Quận 7 là nồng cốt để phát triển là khu đô thị
Nam Sài Gòn, thị trấn Nhà Bè và khu đô thị Cảng Hiệp Phước. Dựa trên cơ sở dịch
vụ cảng, gắn liền với các thương mại khác.
 |
| Quy hoạch đô thị mới Thủ Thiêm |
Theo đó do đặc điểm của huyện Nhà Bè, quá trình đô
thị hóa có thể diễn ra trong thời gian rất dài nên trong mô hình tổ chức khu đô
thị Nam có thể duy trì một số xã nông thôn, nhưng được đầu tư phát triển về mặt
sinh thái như một phần bổ sung về khoảng không gian xanh cho toàn bộ khu vực Nam
Sài Gòn.
Khu đô thị Bắc (hay thành phố Bắc) sẽ gồm quận 12 và
huyện Hóc Môn có diện tích 149 km2. Chức năng kinh tế của khu đô thị này là phát
triển dịch vụ, sinh thái gắn với nông nghiệp kỹ thuật cao (cây cảnh, hoa, cá cảnh...),
Phát triển đô thị phục vụ cho việc giãn dân và chỉnh trang đô thị khu vực Tân
Bình, Bình Tân, Gò Vấp, Phú Nhuận…
 |
| Dự án Eco Town nổi lên trên TP Bắc |
Cuối cùng là khu đô thị Tây gồm quận Bình Tân hiện
nay, một phần quận 8 và một phần huyện Bình Chánh với diện tích 191 km2. Theo
quy hoạch đây sẽ là đầu mối giao lưu kinh tế với đồng bằng sông Cửu Long kết hợp
cùng với khu đô thị phía Tây (Hóc Môn) sẽ là cửa ngõ phía Tây của TP.HCM, chủ yếu
phát triển các ngành dịch vụ, khu công nghiệp và phát triển khu dân cư nhằm tái
bố trí dân cư từ các quận 11, 6, Tân Bình.
Bên cạnh 4 thành phố trên, TP HCM cũng sẽ nghiên cứu
bổ sung thêm khu đô thị Tây Bắc với diện tích 6.000 ha đang được quy hoạch và
kêu gọi đầu tư khi đủ điều kiện phát triển các vùng Củ Chi, 1 phần Hóc Môn, và Bình Chánh. Còn với địa bàn nông thôn trong đô thị (huyện Củ Chi, Bình Chánh và
Cần Giờ), UBND thành phố dự kiến điều chỉnh một phần diện tích huyện Bình Chánh
cho thành phố phía Nam và Tây, khi đó địa bàn nông thôn của TP HCM còn lại khoảng
1.300 km2 (62% diện tích tự nhiên của thành phố).
Đối với địa bàn nông thôn này, thành phố đề xuất đổi
mới mô hình tổ chức chính quyền theo hướng chuyển cấp chính quyền hiện nay
thành cấp hành chính, tức là không tổ chức HĐND cấp huyện, mà chỉ có cơ quan
hành chính huyện, như "cánh tay nối dài" của cấp chính quyền TP HCM.
Ngân sách của huyện sẽ là một bộ phận của ngân sách chính quyền TP HCM (không
có cơ chế tự chủ ngân sách).
Eco Town - Phúc Khang
